ماضی نقلی: صحبت درباره‌ی گذشته
Ich habe gelernt. Ich bin gefahren. فعل haben یا sein در جایگاه دوم، اسم مفعول (Partizip II) در آخر جمله.
haben یا sein + اسم مفعول
در آلمانیِ گفتاری معمولاً برای صحبت درباره‌ی گذشته از ماضی نقلی (Perfekt) استفاده می‌شود. این زمان دو بخش دارد:
- haben یا sein به شکل صرف‌شده، در جایگاه دوم
- اسم مفعول (Partizip II) در آخر جمله
این دو با هم یک چارچوب دور بقیه‌ی جمله می‌سازند: Ich habe gestern Pizza gegessen. در پرسش بله/خیر، haben یا sein اول می‌آید: Hast du gut geschlafen?
| 1 | فعل کمکی(Hilfsverb) | … | اسم مفعول (Partizip II)(Partizip II) |
|---|---|---|---|
| Ich | habe | gestern Pizza | gegessen. |
| Gestern | habe | ich Pizza | gegessen. |
| Wir | sind | nach Berlin | gefahren. |
| Er | hat | einen Brief | geschrieben. |
ساختن اسم مفعول
- فعل‌های باقاعده: ge- + ریشه + -t: machen ← gemacht، kaufen ← gekauft. اگر ریشه به t یا d ختم شود، پایانه -et است: arbeiten ← gearbeitet.
- فعل‌های بی‌قاعده: ge- + ریشه + -en، اغلب با ریشه‌ی تغییریافته: sehen ← gesehen، trinken ← getrunken، gehen ← gegangen. این شکل‌ها را همراه با خود فعل حفظ کن.
فعل‌هایی که به -ieren ختم می‌شوند ge- نمی‌گیرند: studieren ← studiert.
| مصدر(Infinitiv) | اسم مفعول (Partizip II)(Partizip II) |
|---|---|
| machen | gemacht |
| kaufen | gekauft |
| arbeiten | gearbeitet |
| sehen | gesehen |
| trinken | getrunken |
| gehen | gegangen |
haben یا sein؟
بیشتر فعل‌ها ماضی نقلی را با haben می‌سازند. این فعل‌ها با sein ساخته می‌شوند:
- حرکت از جایی به جای دیگر: gehen، fahren، kommen، laufen
- تغییر حالت: aufstehen (از حالت خوابیده به ایستاده)
- و همچنین sein و bleiben: Ich bin zu Hause geblieben.
| مصدر(Infinitiv) | فعل کمکی(Hilfsverb) | اسم مفعول (Partizip II)(Partizip II) |
|---|---|---|
| gehen | sein | gegangen |
| fahren | sein | gefahren |
| kommen | sein | gekommen |
| aufstehen | sein | aufgestanden |
| bleiben | sein | geblieben |
| sein | sein | gewesen |
| essen | haben | gegessen |
| schlafen | haben | geschlafen |
مثال‌ها
Ich habe gestern Deutsch gelernt.
من دیروز آلمانی یاد گرفتم.
Wir sind am Wochenende nach Hamburg gefahren.
ما آخر هفته به هامبورگ رفتیم.
Hast du schon gegessen?
غذا خورده‌ای؟
Sie ist um sechs Uhr aufgestanden.
او ساعت شش بیدار شد.
Mein Bruder hat einen Brief geschrieben.
برادرم یک نامه نوشت.
Gestern bin ich zu Hause geblieben.
دیروز در خانه ماندم.
تمرین
اشتباه‌هایت دفعه‌ی بعد اول می‌آیند تا حسابی جا بیفتند.